Bekijk profielpagina

Gestolen kunst in het Rijksmuseum + Herinneringen aan Auschwitz

NPO Cultuur nieuwsbrief
In de aanloop naar 4 & 5 mei hebben we een aantal interessante programma’s gekozen waarin in meer of mindere mate achterom wordt gekeken:
  1. Regisseur Marceline Loridan-Ivens keert terug naar Auschwitz.
  2. Claudia de Breij herkent zich in de strijd van Heintje Davids.
  3. Roofkunst in Nederlandse musea.
  4. Zinderend verlangen in Ilja Leonard Pfeiffers verfilmde succesroman Peachez.
  5. Remi is niet meer Alleen op de wereld in een spectaculaire familietheatershow.
  6. Nederlandstalige muziek van vroeger in een nieuw jasje bij Muziekfeest op Zondag.
Onderaan zoals gebruikelijk een aantal tips van programma’s die komende week op NPO 2 extra te zien zijn.
Een goede week met veel terug te kijken!
De redactie van de NPO Cultuur nieuwsbrief

Herinneringen aan Auschwitz-Birkenau
Marceline Loridan-Ivens bezoekt Auschwitz-Birkenau opnieuw (bron: AVROTROS)
Marceline Loridan-Ivens bezoekt Auschwitz-Birkenau opnieuw (bron: AVROTROS)
In aanloop naar Bevrijdingsdag willen wij graag stilstaan bij de Close Up aflevering De eeuw van Marceline Loridan-Ivens (1928 - 2018). De vrouw van regisseur Joris Ivens streed op verschillende momenten voor haar eigen en ieders vrijheid en gelijkheid - ‘haar geheimen’ zoals ze het zelf noemt. Wie past er beter op de dag dat we de vrije mens vieren, dan Marceline Loridon-Ivens?
Marceline overleefde Auschwitz-Birkenau en wist vanaf toen één ding zeker: nooit meer zou iets of iemand haar vrijheid kunnen afpakken. Als schrijver, cineast en vrouw van Joris Ivens - de Nederlandse regisseur die zelf met The Spanish Earth, meegeschreven door Ernest Hemingway en met de stem van Orson Welles, een andere oorlog zou filmen - zag en begreep ze de hele wereld. Zo ontmoetten beiden Ho Chi Minh voor een documentaire over de Vietnamoorlog en schoten tijdens de Chinese Culturele Revolutie twaalf films. Allemaal onder het mom van vrijheid en gelijkheid.
“Verbaast het u dat ik nog leef?“
In de documentaire zien we een negentigjarige vrouw met een vuurrode coup, die nog vol leven en zelfverzekerdheid haar boeken signeert. “Verbaast het u dat ik nog leef?” Vraagt ze uitdagend aan een van haar liefhebbers. “In het leven moet je nergens bang voor zijn. Als je bang bent, ben je verkocht.” Haar vrijgevochtenheid spat er vanaf, en dat is knap voor een vrouw die heeft meegemaakt wat zij heeft meegemaakt. Haar vader kwam niet terug uit Auschwitz-Birkenau, haar broer en zus pleegden getraumatiseerd later zelfmoord, maar zij gaf zich nooit gewonnen.
Over de tijd in het kamp praatte ze niet graag, maar ze vertaalde haar ervaringen wel naar een film. In deze docu zijn beelden te zien van dat maakproces in het voormalige vernietigingskamp. Ze vertelt hoe het voor haar zelf onmogelijk was om erin te spelen. Hoe moeilijk het is om terug te gaan naar het kleine meisje Marceline. Maar het verhaal wil ze per se vertellen. Zoals een citaat van haar aan het eind van de film zegt: "Wij, de overlevenden, hebben de noodzaak onze herinneringen na te laten, want wij zullen er binnenkort niet meer zijn”.
> Bekijk de indrukwekkende documentaire hier
> Of zaterdag 1 mei om 8:35 uur op NPO 1.
Claudia de Breij eert Heintje Davids
Claudia de Breij met de verentooi van Heintje Davids (bron: Hans Peter van Velthoven)
Claudia de Breij met de verentooi van Heintje Davids (bron: Hans Peter van Velthoven)
Claudia de Breij raakte geïntrigeerd door het verhaal van de vroegere revuester Heintje Davids (1888 - 1975). Ze maakte er de voorstelling Hier ben ik over. Tijdens het maakproces kwam ze erachter dat ‘het waargebeurde sprookje van een eenling’ veel meer over haar als artiest in deze onzekere tijden zegt dan ze ooit had durven denken. Over die ontdekkingstocht is nu een film gemaakt.
Filmmaker Suzanne Raes kreeg alle ruimte om haar camera heel dicht op haar onderwerpen te zetten. We krijgen zo niet alleen een interessant kijkje in het maakproces van theater, maar ontdekken ook een persoonlijke, emotionele kant van Claudia en de twee talentvolle musici die ze met veel liefde onder haar hoede heeft genomen: multi-instrumentalist Michelle Samba en beatboxer en deejay Abdelhadi Baaddi.
Oude beelden van een extatische Heintje op verschillende podia wisselen af met intieme gesprekken in het nu en de paar optredens voor een paar mensen die ze hebben mogen doen - “stiekem” gefilmd van achter de coulissen. 
Vechtlust
Het verhaal van Heintje Davids gaat over ‘zijn wie je wilt zijn’; over discriminatie, van haar Joodse identiteit in de Tweede Wereldoorlog tot die als vrouw op het podium; over vechtlust en de onstilbare drang om op te treden. En laat dat ‘niet optreden’ nou net zijn waar Claudia en haar twee kompanen nu ook mee worstelen. Met het verbod tot optreden, zijn hun stemmen afgepakt. De stemmen die ze juist gebruiken om zichzelf te kunnen zijn, te kunnen uitdrukken. Claudia als lesbische vrouw, Michelle als zwarte vrouw, Abdelhadi als Marokkaans-Nederlandse man. Zou het daarom zijn dat Claudia het structureel niet droog kan houden bij het bezingen van Heintje Davids’ leven? 
In ieder geval toont de documentaire dat het niet mogen optreden verder gaat dan geld of verveling van de artiesten, en hoe kunst en cultuur op bepaalde manieren ook van levensbelang kunnen zijn. En mede daarom ook een mooie documentaire om te zien in aanloop naar 4 en 5 mei. 
> Kijk hier de film Claudia de Breij: Hier zijn wij.
De kunst van het roven
Historisch ongemak in Roofkunst (bron: Hazazah Pictures / BNNVARA)
Historisch ongemak in Roofkunst (bron: Hazazah Pictures / BNNVARA)
In Roofkunst onderzoekt Erik Dijkstra wat het verhaal is van een aantal discutabele museumstukken in onze nationale musea. Unieke, wereldse objecten die wij als vanzelfsprekend verwachten te kunnen bezoeken in onze musea, maar eigenlijk in ons koloniale verleden hebben geroofd van andere culturen. Moeten we deze artefacten niet teruggeven aan hun oorspronkelijke eigenaren?
Om deze vraag te beantwoorden belicht hij zowel de westerse kant, in de vorm van interviews met Nederlandse kunsthistorici, als het perspectief van de oud-koloniën, door naar de desbetreffende landen af te reizen. Denk aan het Sri-Lankaanse kanon van Kandy, dat nu in het bezit is van het Rijksmuseum, of het Luba-masker uit een Belgisch koloniaal verleden in Congo.
We leren hoe er vroeger al een poging is gewaagd om de discussie te openen rond het eigendom van de kanon van Kandy, waarbij meteen het ongemak aan de Nederlandse kant bleek. Echter was er in Sri-Lanka ook sprake van enige ‘vergeetachtigheid’, want de discussie is langzaam verwaterd. Nu is er sprake van een nieuwe lijn in het beleid van de Nederlandse musea: “men wil samen met het land van herkomst onderzoek doen naar koloniale stukken.” 
Ongemak
Ergens voelt het cru daar het een feit is dat beide stukken uit de eerste twee afleveringen buit zijn gemaakt na strijd tussen Europese kolonisten en de inheemse bevolkingen. Feit is echter ook dat het gaat om juridisch verjaarde materie maar het is de vraag of je je daarachter moet verschuilen - een vraag die het programma dan ook stelt.
Roofkunst durft dit ongemak op te zoeken en de discussie aan te gaan die we lang niet hebben willen of durven voeren. Het is fijn dat ook de bevolking en experts uit de landen zelf aan het woord komen, een stukje perspectief dat cruciaal is om te begrijpen waar de woede en het onbegrip vandaan komen. Confronterend is dan ook het antwoord van een Sri Lankaanse historicus op Eriks vaststelling dat degenen die hij op straat een foto liet zien van het kanon, het niet eens kenden: “Het is nooit gezien, want het was nooit daar.”
> Bekijk de eerste twee afleveringen van Roofkunst hier.
Vrouwelijk schone schijn
Innig verlangen in Peachez (bron: NTR)
Innig verlangen in Peachez (bron: NTR)
De geliefde roman Peachez van Ilja Leonard Pfeijffer is na een geroemde theatervoorstelling en een succesvolle live-Zoomuitvoering nu óók verfilmd voor televisie. En dat is weer een hele nieuwe ervaring. 
Wanneer een professor klassieke talen op een dag een mailtje krijgt van de jonge Sarah Peachez ontstaat een hartstochtelijke mailwisseling…. met onverwachte afloop. Het op waarheid gebaseerde Peachez is een bloedstollende reconstructie van de liefdesgeschiedenis tussen de professor (Porgy Franssen) en Sarah (Sofie Porro) in wie hij de liefde van zijn leven vindt. Alleen niet op de manier waarop hij had gehoopt. 
Als het mijn lot is om achter de tralies te sterven, dan kan ik daarin berusten. Omdat ik tenminste heb geleefd. En liefgehad.Vanuit de gevangenis in Buenos Aires reconstrueert de professor wat hem de afgelopen maanden is overkomen. Het mailtje, de innige online relatie die daarop volgde en alle onverhoopte en catastrofale gevolgen van dien. Maar voor de professor telt maar één ding: ‘’Ik heb de liefde van mijn leven ontmoet.” 
Hiermee raakt ‘proffie’, zoals Sarah hem al snel gaat betitelen, de kern van wat Peachez mooi maakt. Het plot doet soms wat voorspelbaar aan, maar daar gaat het eigenlijk niet om. Het is de berusting van de professor in zijn lot dat je aan het denken zet. Wat is écht en wat is jouw gecreëerde versie van écht? Is een objectief waargenomen reeks gebeurtenissen belangrijker dan een subjectief gefantaseerde werkelijkheid? ‘’Het is niet God die onze levens verrijkt’’, aldus de professor, ‘’het is ons geloof in hem’’. 
Literair genot
Dat Ilja Leonard Pfeijffer zelf ook classicus is en hiermee dicht bij het personage zit is voelbaar. Het is heerlijk om te luisteren naar de prachtige zinnen en de mysterieuze Latijnse spreuken van de professor. Literair genot, zoals we gewend zijn van Pfeiffer. Niet voor niets werd de succesroman genomineerd voor de Libris Literatuur Prijs en de toneelvoorstelling door Elsevier bestempeld als ‘beste voorstelling van het jaar’. De film, die opgenomen is op diverse bekende plekken in Maastricht, voegt daar zelfs nog een aantal nieuwe scènes aan toe, die niet in de toneelvoorstelling te zien waren. 
Laat je meevoeren door een verhaal over liefde, verlangen, en de dunne lijn tussen fantasie en werkelijkheid.
> Kijk de film hier.
Dit weekend: George & Eran worden racisten
Fervente theatergangers kennen ze inmiddels wel. Het geestige en scherpe duo George en Eran dat door hun respectievelijk Arabische en Joodse achtergrond vooral voorstellingen maakt over de (on)mogelijkheid van het samenleven met verschillen. Confronterend en humoristisch theater over het Nederland van nu, waar de antwoorden niet altijd simpel of eenduidig zijn. In deze hitvoorstelling uit de theaters onderzoeken ze hoe het gesteld is met het racisme in Nederland.
Maar verwacht geen zwart-wit gepraat over goed en fout. Eerder een hilarische en herkenbare komedie-voorstelling waar, net als in het echte leven, niet alles zo simpel is als het lijkt. Een ontdekkingstocht vol ongemak, humor en muziek.
> Vrijdag 30 april, 23:00 uur, NPO 3 
> Zaterdag 1 mei, 20:30 uur, NPO 2 extra
Klaar met schreeuwerige animatiefilms?
De nieuwe Remi (bron: Noa Verhofstad)
De nieuwe Remi (bron: Noa Verhofstad)
Even klaar met de zoveelste schreeuwerige tekenfilmserie van de (klein)kinderen in de meivakantie? En zin om sámen met hen op de bank te genieten van een ontroerende familievoorstelling? Na tientallen verfilmingen en een televisieserie op Zapp is het beroemde boek van Hector Malot, Alleen op de Wereld, nu óók als theaterspektakel op tv te zien. 
De kinderklassieker, inmiddels bijna 150 jaar (!) oud, heeft de afgelopen jaren talloze vormen aangenomen. Maar nergens kun je zoveel verschillende disciplines kwijt als in het theater. Na Alice in Wonderland tovert regisseur Monique Merkx ook dit verhaal met veel dans, circus, muziek en mime het podium op en brengt zo de spannende reis van Remi in een nieuwe enscenering. 
Vitalis
Velen kennen het verhaal wel van Remi, die er op een dag achter komt dat zijn moeder niet zijn echte moeder is. Op achtjarige leeftijd wordt hij door zijn pleegvader verkocht aan de muzikant Vitalis; het begin van een zwervend bestaan en een zoektocht vol tegenslagen naar zijn biologische moeder. Deze creatieve familievoorstelling is een feest voor alle leeftijden, wel of niet bekend met het verhaal.
Een, volgens de Elsevier en het Parool, ‘’Fantasierijk spektakel (…) vol goede dans en melancholieke muziek” en een “prikkelende ode aan de verbeelding”.
> Kijk de voorstelling hier terug.
Nostalgie op zondagochtend
OG3NE in Muziekfeest op zondag (bron: AVROTROS)
OG3NE in Muziekfeest op zondag (bron: AVROTROS)
Voor wie na Koningsdag de vaderlandsliefde nog nét wat langer wil koesteren opent Sterren NL de schatkist van de Nederlandse muziek. In een vierdelige reeks intieme zondagochtendconcerten geniet je van de mooiste Nederlandstalige luisterliedjes uit de geschiedenis in een nieuwe versie. 
Veel van onze lezers zullen bij het begrip ‘zondagochtendconcert’ wellicht denken aan de gewaardeerde live-uitzendingen met Hans van den Boom vanuit het concertgebouw, een traditie van inmiddels al 20 jaar. Maar naast klassieke muziek is ook de Nederlandstalige muziek een van de vaste pijlers van de AVROTROS. Daarom nu een experiment om de zondag eens anders te starten. 
De mooiste Nederlandse liedjes in een nieuw jasje! Terug in de tijd met nostalgische klassiekers als Het Dorp van Wim Sonneveld, Telkens weer van Willeke Alberti en Het Werd Zomer van Rob de Nijs. Maar ook nieuwere liedjes als Oceaan van Racoon worden niet vergeten. 
De vertolking wordt gedaan door o.a. Edsilia Rombley, OG3NE, Edwin Evers, Dennis van Aarssens en de 3J’s. Akoestische begeleid door Marcel Fisser op gitaar, Gregor Hamilton op piano en het Hendricks Kwartet geven ze opnieuw betekenis aan de bekende en alom geliefde nummers van toen.
Vier weken achter vanaf zondag 2 mei, 10:30 uur op NPO 1.
Komende week op NPO 2 extra
Voor wie nog meer kunst en cultuur wil, is er dagelijks via het themakanaal NPO 2 extra onafgebroken kunst en cultuur te zien.
Kijk hier waar je de zender vindt op jouw televisie. 
Liever op je laptop, tablet of telefoon? Dat kan hier.
➢ 2Doc: China’s van Goghs | Vrijdag 30 april, 21:52 uur
Xiaoyong Zhao is kunstenaar. Hij kopieert de schilderijen van Vincent van Gogh en andere grote meesters. Hij droomt ervan het echte werk van Van Gogh te bekijken.
➢ Lisette Ma Neza - I Can’t Breathe | Zaterdag 1 mei, 20:30 uur
Als reactie op de dood van George Floyd voelde woordkunstenaar Lisette Ma Neza de drang om een Spoken Word Sessie te schrijven, getiteld I Can’t Breathe.
➢ Roodhapje - Holland Opera | Zondag 2 mei, 20:30 uur
Opera naar een tekst van Imme Dros gebaseerd op het beroemde sprookje. Muziek: Steven Kamperman. Regie: Joke Hoolboom.
➢ De nieuwe mens | Woensdag Woensdag 5 mei, 20:30 uur
Roadmovie door Amsterdam langs artiesten en performers, over het eindeloze streven naar het ‘een beter mens’ worden.
Help de nieuwsbrief groeien
Ken je mensen die een nieuwsbrief over de beste kunst- en cultuurprogramma’s van die week wel kunnen waarderen?
Stuur de nieuwsbrief aan hen door en laat onze lezersschare groeien!
Nog niet geabonneerd? Doe dat dan hier.
Dat was hem weer. Tot volgende week!
Did you enjoy this issue? Yes No
NPO Cultuur nieuwsbrief
NPO Cultuur nieuwsbrief

NPO Cultuur is op dit moment het grootste podium dat de Nederlandse cultuurliefhebber kan bezoeken. Wekelijks zijn er tientallen programma’s uit alle uithoeken van de sector. Van kunst tot film en van muziek tot theater. Het gaat ons zelfs soms duizelen. Om die reden tipt een gloednieuwe redactie je iedere vrijdag mooie, belangrijke of interessante programma’s van afgelopen én komende week, zodat je niets hoeft te missen.

Als je deze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, dan kun je je hier afmelden.
Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier.
Created with Revue by Twitter.